Tiết 43: Bài 46,47 : Máy biến áp một pha.
Thực hành: Máy biến áp một pha
Giáo viên thực hiện: Trần Thị Thu Hiền
Trường THCS Lê Ninh
Bài cũ
Động cơ điện được sử dụng để làm gì? Nêu các ứng dụng của động cơ điện ?
? Động cơ điện được sử dụng làm nguồn động lực cho các máy làm việc.
? ứng dụng của động cơ điện.
- Trong gia đình: Quạt điện, máy bơm nước, tủ lạnh, máy xay sinh tố, máy hút bụi, máy giặt, máy sấy tóc...
- Trong công nghiệp: Máy tiện, máy khoan... Và các máy trong hệ tự động
Với lưới điện sinh hoạt của chúng ta. U = 220V nếu có một chiếc ti vi hay 1 cái tủ lạnh U= 110V để sử dụng ti vi và tủ lạnh được thì chúng ta phải làm như thế nào?
 Sö dông thiÕt bÞ ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p.
VËy thiÕt bÞ ®iÒu chØnh ®iÖn ¸p ®ã lµ thiÕt bÞ g×?
 M¸y biÕn ¸p 1 pha
1. Cấu tạo
 M¸y biÕn ¸p gåm cã 2 bé phËn chÝnh:
+ Lâi thÐp
+ D©y quÊn.
- C¸c bé phËn phô ®ång hå (A, V) ®Ìn tÝnh hiÖu, ¸p t« m¸t, nót ®iÒu chØnh, æ lÊy ®iÖn ra.
Máy biến áp gồm có mấy bộ phận?


1. Lõi thép được làm bằng vật liệu gì? Vì sao?

 Lâi thÐp ®­îc lµm b»ng nh÷ng l¸ thÐp kü thuËt ®iÖn máng cã s¬n c¸ch ®iÖn, dµy tõ 0,35 ®Õn 0,5mm. GhÐp l¹i thµnh 1 khèi
2, Dây quấn được làm bằng vật liệu gì? Vì sao?
 §­îc lµm b»ng d©y ®iÖn tõ cã c¸ch ®iÖn, ®­îc quÊn quanh lâi thÐp.


3, Chức năng của dây quấn và lõi thép là gì?

 D©y quÊn: DÉn ®iÖn.
Lâi thÐp: Khung quÊn

4, Để phân biệt dây quấn sơ cấp và dây quấn thứ cấp được ký hiệu như thế nào?


 S¬ cÊp N1 cã ®iÖn ¸p ký hiÖu lµ U1
Thø cÊp N2 cã ®iÖn ¸p ký hiÖu U2
Các em hãy thảo luận điền vào phiếu học tập để làm rõ cấu tạo của máy biến áp.

Phiếu học tập.
2. Nguyên lý làm việc
Dây quấn sơ cấp và dây quấn thứ cấp có nối trực tiếp với nhau không?

 D©y quÊn s¬ cÊp vµ d©y quÊn thø cÊp kh«ng nèi trùc tiÕp víi nhau
Khi đóng điện vào dây quân sơ cấp ở hai đầu ra của dây quấn thứ cấp sẽ có điện áp sự xuất hiện điện áp ở dây quấn thứ cấp là do hiện tượng gì?

 HiÖn t­îng c¶m øng ®iÖn tõ
Nguyên lý làm việc


Đặt điện áp U1 vào cuộn dây sơ cấp nhờ hiện tượng cảm ứng điện từ làm xuất hiện ở cuộn thứ cấp một điện áp U2
K là hệ số biến áp:

U2= U1 (2)

N1 = (3)

Khi máy biến áp U2 > U1 được gọi là MBA tăng áp.
Khi máy biến áp U2 < U1 được gọi là MBA giãm áp.
=> N2> N1 được gọi là MBA tăng áp.
=> N2< N1 được gọi là MBA giãm áp.
* Ví dụ:
Cho biết: MBA có U1 = 220V
U2 = 110v
N1 = 460 vòng
N2 = 230 vòng
Khi điện áp sơ cấp giảm U1 = 160V để giữ U2 = 110V không đổi
Giải: áp dụng biểu thức 3.

N1 = = = 334vòng

Để giữ U2 không đổi khi U1 tăng ta phải tăng số vòng dây N1 lên 334 vòng
3. Các số liệu kỹ thuật
Máy biến áp có những số liệu kỹ thuật nào?
Em hãy cho biết ý nghĩa của các số liệu đó?
Số liệu kĩ thuật của máy biến áp là:
? - Công suất định mức P (VA.KVA)
? - Điện áp định mức: U(V)
? - Dòng điện định mức I ( A )
4.Công dụng và cách sử dụng của máy biến áp
Máy biến áp có công dụng gì?
Em hãy cho biết cách sử dụng máy biến áp.
? - Công dụng của máy biến áp
+ Dùng để tăng hoặc giảm điện áp được sử dụng trong gia đình và các TB điện đồ dùng điện tử.
? - Chú ý khi sử dụng
+ Điện áp đưa vào không được lớn hơn điện áp định mức.
+ Không được để điện áp làm việc quá công suất định mức.
+ Đặt máy BA nơi sạch sẽ khô ráo thoáng mát
+ Trước khi sử dụng cần kiểm tra về điện
Bài tập:
Cho biết
N1 = 1650 vòng N2 = 90 vòng
U1 = 220v U2 = ?
Giải
Từ công thức 2
U2 = U1 => N2 =
=> N2 =
Một số máy biến áp khác
Một số máy biến áp
Một số máy biến áp
Cháy MBA
Đọc các số liệu kĩ thuật, quan sát tìm hiểu cấu tạo của MBA, vận hành MBA ghi vào mẫu báo cáo thực hành sau:
Báo cáo thực hành: Máy biến áp
Họ và tên học sinh:.............. Lớp:...
Các số liệu kĩ thuật và giải thích ý nghĩa



2.Tên và chức năng các bộ phận chính của MBA




3.Kết quả kiểm tra MBA




4. Quan sát vận hành MBA
* Củng cố
Mô tả cấu tạo của MBA ?
Nêu công dụng của MBA?